พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติว่าด้วยสตรีและเด็กแห่งประเทศจีน ตั้งอยู่ใจกลางกรุงปักกิ่ง ใกล้โรงแรมเจี้ยนกั๋วการ์เด้น บนถนนเจี้ยนกั๋วเหมินใน ไม่ไกลจากถนนสายหลักฉางอัน พิพิธภัณฑ์แห่งนี้เชื้อเชิญให้ผู้มาเยือนได้ย้อนเวลาย้อนชมประวัติศาสตร์นับ 5,000 ปีผ่านมุมมองของสตรีและเด็ก ซึ่งเป็นเสมือนกระจกสะท้อนชีวิตผู้คนในสังคมจีน

ในเดือนพฤษภาคม พ.ศ. 2567 พิพิธภัณฑ์แห่งนี้ได้รับการยกย่องให้เป็นพิพิธภัณฑ์ระดับชาติชั้นหนึ่งของจีน สะท้อนถึงความสำคัญในฐานะสมบัติทางวัฒนธรรมของชาติ พิพิธภัณฑ์ออกแบบโดยสถาบันการวางผังและออกแบบอุตสาหกรรมการบิน (Aviation Industry Planning & Design Institute) ครอบคลุมพื้นที่อาคารประมาณ 35,600 ตารางเมตร โดยจัดแสดงนิทรรศการกว่า 8,000 ตารางเมตร อาคารสูง 10 ชั้น แบ่งเป็น 6 ชั้นบนดิน และ 4 ชั้นใต้ดิน

อาคารพิพิธภัณฑ์มีหลังคาโค้งและสัญลักษณ์คาไลโดสโคป สื่อถึงความอ่อนโยนของสตรีและพลังของเยาวชน ตั้งอยู่ใจกลางปักกิ่ง (ภาพจาก China National Museum of Women and Children. (2009). China.com.cn. Retrieved from http://ccwm.china.com.cn/images/2009-08/07/afe23a29-5d7a-481e-82ed-3f71a1f1d7c4.jpg)

พันธกิจหลักของพิพิธภัณฑ์นี้ คือการรวบรวม จัดแสดง และศึกษาวัตถุทางวัฒนธรรมเกี่ยวกับสตรีและเด็กในจีน เพื่อส่งเสริมความเข้าใจต่อบทบาทและการเปลี่ยนแปลงของสตรีและเด็กในแต่ละยุคสมัย แนวคิดของพิพิธภัณฑ์อันเรียบง่ายแต่ทรงพลัง สะท้อนให้เห็นว่าสตรีและเด็กมีส่วนร่วมอย่างสำคัญต่อการสร้างอารยธรรมจีน และยังคงเป็นแรงขับเคลื่อนสำคัญของสังคม นอกจากนี้ พิพิธภัณฑ์ยังทำหน้าที่เป็นสะพานทางวัฒนธรรมในระดับนานาชาติ ด้วยการส่งเสริมความเคารพและความเสมอภาคของผู้หญิงและเด็กทั่วโลก

ส่วนจัดแสดงว่าด้วยสตรี

เส้นทางประวัติศาสตร์ของสตรีในพิพิธภัณฑ์แห่งนี้เริ่มต้นตั้งแต่ยุคโบราณ โดยนำเสนอทั้งบทบาทดั้งเดิมของสตรี และบทบาทที่ก้าวข้ามขนบ เช่น การเป็นผู้นำ นักปราชญ์ หรือผู้มีบทบาทในแวดวงสังคม นิทรรศการจนำเสนอบุคคลสำคัญทางประวัติศาสตร์ เช่น ซ่ง ชิ่งหลิง ภริยาของซุน ยัตเซ็น ผู้นำการปฏิวัติสาธารณรัฐจีน และผู้มีบทบาทอย่างยาวนานในฐานะนักการเมืองหญิงสายก้าวหน้า และเติ้ง หยิงเชา นักเคลื่อนไหวเพื่อสิทธิสตรี ภริยาของโจว เอินไหล นายกรัฐมนตรีคนแรกของจีนยุคคอมมิวนิสต์ ซึ่งต่างเป็นบุคคลผู้ทรงอิทธิพลในทางการเมืองอย่างแท้จริง

นิทรรศการนำเสนอบทบาทของสตรีผ่านภาพถ่าย สิ่งของ และรูปปั้นของผู้นำหญิง แสดงให้เห็นบทบาททางการเมืองและสังคมในแต่ละยุค (ภาพจาก Cockerell, S. (2021, January 28). Koryo Group. Retrieved from https://koryogroup.com/ckeditor_assets/pictures/3033/content_China_National_Museum_of_Women_and_Children_%284%29.jpg)

แต่มีสตรีที่มีความสำคัญในประวัติศาสตร์กลับขาดหายไปอย่าง เจียง ชิง ภรรยาของเหมา เจ๋อตง ซึ่งแม้จะมีบทบาทโดดเด่นในฐานะผู้นำ “แก๊งออฟโฟร์” หรือกลุ่มผู้นำทางการเมืองในช่วงปลายยุคปฏิวัติวัฒนธรรม ที่ถูกกล่าวหาว่าสร้างความเสียหายต่อประเทศอย่างรุนแรง แต่กลับไม่ปรากฏเรื่องราวในการจัดแสดง การคัดเรื่องเล่าดังกล่าวทำให้พิพิธภัณฑ์ไม่เล่าเรื่องทางประวัติศาสตร์อย่างรอบด้าน สำหรับผู้ที่รู้จักสตรีจีนผู้ทรงอิทธิพลอยู่แล้ว นิทรรศการนี้ก็ยังสร้างความประทับใจที่น่าสนใจยิ่ง โดยเฉพาะภาพจิตรกรรมแนวป๊อปอาร์ตและแกลเลอรีภาพเหมือนที่แต่งแต้มชีวิตชีวาให้กับห้องจัดแสดงในแต่ละชั้น

เรื่องราวเด็กในประวัติศาสตร์จีน

ส่วนจัดแสดงเกี่ยวกับเด็กเริ่มต้นด้วยฉากจากยุคโบราณ โดยมีการจัดแสดงการละเล่นพื้นถิ่น เช่น ของเล่นหิน เครื่องเขียนพู่กันจีน และแบบจำลองที่น่าประทับใจของ เมิ่งจื่อหรือ “เม่งจื๊อ” ขณะกำลังเรียนรู้ภายใต้การดูแลของมารดา แม้ว่าส่วนนิทรรศการยุคโบราณจะย่อประวัติศาสตร์หลายพันปีให้เหลือเพียงไม่กี่ห้องจัดแสดง แต่เนื้อหาก็เริ่มเข้มข้นขึ้นเมื่อก้าวเข้าสู่ยุคสมัยใหม่

ประติมากรรมกับภาพถ่ายจำลองบทบาทของเด็กในยุคปฏิวัติ แสดงถึงการรวมกลุ่ม การเรียนรู้ และจิตสำนึกชาติในยุคคอมมิวนิสต์ (Cockerell, S. (2021, January 28). Koryo Group. Retrieved from https://koryogroup.com/ckeditor_assets/pictures/3031/content_China_National_Museum_of_Women_and_Children_%286%29.jpg)

ผู้เข้าชมจะได้พบกับเรื่องราวของเด็กที่มีบทบาทในการปฏิวัติและการสร้างชาติ ไม่ว่าจะเป็นการเข้าร่วมกิจกรรมของกลุ่มเยาวชนอย่าง ยุวชนแนวหน้า (Young Pioneers) การร้องเพลงปฏิวัติ (Red Songs) อย่างไรก็ตาม การเปลี่ยนผ่านระหว่างห้องจัดแสดงในแต่ละยุคอาจไม่ชัดเจนนัก ทำให้บางครั้งผู้ชมอาจเผลอข้ามช่วงเวลาทางประวัติศาสตร์โดยไม่ทันสังเกต ถึงกระนั้นการมอง “วัยเด็ก” ไม่ใช่เพียงช่วงวัยในชีวิต แต่คือพลังในการหล่อหลอมอัตลักษณ์ของชาติและอนาคต กลับทำให้ห้องนิทรรศการนี้มีเสน่ห์เฉพาะตัว

แม้ว่าพิพิธภัณฑ์แห่งชาติว่าด้วยสตรีและเด็กแห่งประเทศจีนยังไม่ใช่สถานที่ยอดนิยมของนักท่องเที่ยวในปักกิ่ง แต่สำหรับผู้สนใจ พิพิธภัณฑ์แห่งนี้มอบประสบการณ์ที่น่าสนใจ และยังชวนคิดต่อว่าเราจดจำเรื่องราวของผู้หญิงและเด็กในหน้าประวัติศาสตร์อย่างไร

แหล่งข้อมูล

China National Museum of Women and Children. (2024, July 17). Beijing government website. Retrieved from Beijing government museum specials. Retrieved from http://ccwm.china.com.cn/txt/2010-09/28/content_3748158.htm.

China National Museum of Women and Children. (n.d.). ChinaServicesInfo. Retrieved from chinaservicesinfo.com.

Cockerell, S. (2021, January 28). Museums of Beijing: China Museum of Women and Children. Koryo Tours. https://koryogroup.com/blog/museums-of-beijing-china-museum-of-women-and-children.

Simon Cockerell. (2021, January 28). Museums of Beijing #21: China Museum of Women and Children. KoryoGroup.

ภาพปก

ตุ๊กตาดินเผาจำลองกิจกรรมพื้นบ้าน เช่น ตำข้าว บดเมล็ดพืช และทำอาหาร แสดงถึงบทบาทของเด็กและการเรียนรู้ในชีวิตประจำวันของจีนโบราณ (ภาพจาก The Chinese Museum of Women and Children. (n.d.). Tripadvisor. Retrieved from https://dynamic-media-cdn.tripadvisor.com/media/photo-o/06/c6/a8/65/the-chinese-museum-of.jpg?w=1000&h=-1&s=1)

แกลเลอรี่

ดูทั้งหมด